Закрыть
Логин:
Пароль:
Забыли свой пароль?

Войти    

Тываның Баштыңы, Ак-Довуракка март айда, чон чыыжынга берген сөзүн ээлээн

Тываның Баштыңы, Ак-Довуракка март айда,  чон чыыжынга берген сөзүн ээлээн 04.09.2017
 Бо чылдың март 4-те Ак-Довуракка ийи чаш ажы-төлдүг, аныяк өг-бүлени араатанзыы-биле өлүрген таварылга чоннуң сагыш-сеткилинден ам-даа уттундурбаан. Кады арагалаашкынның түңнелинде бо дерзии херек үүлгедиишкин болганын сагындыраал. Ынчан Тываның Баштыңы Ак-Довурак хоорайның активи-биле ужуражып, Барыын-Хемчик кожууннуң чонун ажык чугааже чалаан. 
Тываның Баштыңы чон-биле ужурашкаш, халаптыг ол хүннү сайгарып, ындыг хевирлиг байдалдан үнер арга барын айыткан. Болган кем-херек үүлгедиишкини ниитилелди хөлзедип, кижи бүрзүн бодандырган. 
  «Кайда водканы хостуг садып турарыл, ында – угаан-сарыыл чок чорук, ажыг-шүжүг. Ак-Довуракка болган айыыл-халап амыдыралдың бо шынын база катап бадыткап турар. Кижилер элээр турган болза, чүү-даа болбас ийик. Ындыг-даа болза эзирик кижилер аразында маргышкан түңнелинде араатанзыг өлүрүүшкүн болган» - деп, Ак-Довурак хоорайның активи-биле ужуражылга үезинде Тываның Баштыңы Шолбан Кара-оол чугаалаан. 
Арагалаашкынның дазылдары ханы. Өг-бүлениң үнелиг чүүлдери-биле болгаш эр кижиниң харыысалгазы-биле ол чөрүшкек. Чөпшээрелдиг садыгларда араганы садып турарын чон билир. Оларны хоойлу езугаар хорууру болдунмайн турар. Ону чүгле ак-довуракчыларның ниити чон хуралынга «кургаг хоойлуну» хүлээп аптар болза, аңаа үндезилээш, ол садыгларга арага садарын хоруп каап болур. 
Ынчалза-даа тус чер-чагыргаларының болгаш полицияның күжү-биле чиик өртек-биле арага садып турар адерстерни илередип, холуксаалыг спирт болгаш куду шынарлыг водкаларны Абаза оруун таварыштыр сөөртүп киирип турар ажык-кончаа сүрген кижилерниң оруун доза туруп болур арга бар. Чажырып арага садып турар садыгжыларны бир муң акшага торгаарының орнунга, арага садып турар бажыңнарның болгаш садыгларның ээлерин харыысалгага онаарын чедип алыр херек. Ону чедип алыры барык болдунмас деп чылдагаан-биле, анаа олурган ажыы чок. Шүүгү яамызы, айыыл чок чорук департаментизи, полиция, тус чер чагыргалары тургустунуп келген байдалды кичээнгейге алгаш, Абаза оруун таварыштыр Тываже араганы хөйү-биле киир сөөртүп, садыглап турар садыг ээлерин бо хүннерге чедир тудуп шыдавайн турарын азы оларның херээн чажырып, будап турар кижилер бар апарган бе дээрзин контрольга алыр. 
 Ылаңгыя эр кижилер чүнү көрүп, хоруй берген олурарыл? Араганы хостуг садары дээрге «өлүм» садып турары-биле дөмей. Оларны эр кижилер, бистер доктаатпайн, кымнар доктаадырыл? Өг-бүлени, бажыңнарывыстың хериминиң иштин, хоорай, суурларывысты бистер боттарывыс камгалавас болзувусса, ам кым камгалаарыл?» 
 Ынчангы ол коргунчуг херек үүлгедиишкининиң соонда ак-довуракчылар-биле ужуражылга үезинде Тываның Баштыңы чон-биле мындыг уткалыг чугааны кылган. Шолбан Кара-оолдуң негээнин езугаар Тываның Чазаа август айда «Урал» автомашинаның баазазында тургускан полицияның көжүп чоруур постузун садып алган. 
 Республиканың девискээринге хоойлу-дүрүм камгалалын күштелдирери-биле, чүнүң-даа мурнунда Тываже шынары багай арага киир сөөртүп турар кижилер-биле демиселди дүн-хүн чок чорударынга тускай техиниканы ажыглап эгелээр бис дээрзин, Тываның Баштыңы ынчан тайылбырлап чугаалаан. 
 Сентябрь 4-те интернет четкизинде полицияның көжүп чоруур постузунуң ажылының дугайында баштайгы отчет көстүп келген. Садып алганывыс көжүп чоруур полиция пунктузу баштайгы тодаргай түңнелдерни көргүзүп эгелээн дээрзин Тываның Баштыңы Шолбан Кара-оол бодунуң блогунда дыңнадып бижээн.
  Сентябрь 1-ден 3-ке чедир Ак-Довурак – Абаза оруунда «Ак» эрттирилге пунтузунга чоруткан хыналдаларның түңнелинде Ак-Довуракче бирээзи-ле 25 литрниң 5 канистр ишти, Чадаанаже 275 шил база Суг-Аксынче аппар чораан 39 шил араганы хавырган. Шупту 185 автомашинаны хынаан. Орук-доскуул албанының инспекторлары-биле кады ол чоок-кавы чурттакчылыг черлерниң тус чер чагыргаларының ажылдакчылары, Башкылар ниитилежилгези, хөй-ниити организацияларының төлээлери дежурныйлашкынны чорударын аазаан.

Возврат к списку